İzlanda'da Kuzey Viking 2026 tatbikatı

İzlanda’da gün geçmiyor ki politik gündem hızlı bir şekilde değişmesin. Sakinliği ve durağanlığı ile dünyada ünlenen bir ada ülkesi için bu oldukça hızlı bir değişim.

Bu değişimin aktörleri ve senaryoları zaman içinde değişse de ABD Başkanı Trump’ın Grönland’a olan ilgisini saklayamaması nedeniyle sıra yeniden İzlanda’ya geliyor. Nordik politikaları ve ABD’nin Grönland ilgisini açıkça tüm mecralarda dile getirmesi konusu, yeniden İzlanda’nın gündeminde.

Bu tedirginlik halini İzlanda Başbakanı Kristrún Frostadóttir de verdiği çoğu röportajda açıkça ifade etti. Yakın zamanda Ankara’da gerçekleşen NATO Zirvesi sonrasında hem ülkemizde hem de dünyada ilgi odağı olan İzlanda Başbakanı'nın konuya yaklaşımı, ülkesinin önümüzdeki hafta gerçekleştireceği AB referandumu ile de doğrudan ilgili.

Frostadóttir, AB şemsiyesinin İzlanda’yı Grönland benzeri bir "ilgiden" uzak tutacağına inanıyor ve ülkesinin bu referandumdan "evet" oyu çıkararak AB ile müzakere masasına dönmesi için adeta gün sayıyor.

Frostadóttir’in geçtiğimiz haftalarda katıldığı, Alastair Campbell ve Rory Stewart'ın sunduğu "The Rest Is Politics" adlı podcast'te gelen soru üzerine verdiği cevap son derece çarpıcıydı:

“Donald Trump'ın Grönland'a olan tekrarlanan ilgisi, özellikle ABD Başkanı'nın Grönland ve İzlanda konusundaki önceki kafa karışıklığı göz önüne alındığında, ülkede endişe yaratıyor mu?”

"Açıkçası bu Grönland meselesi insanları endişelendiriyor. Bu çok büyük bir sorun. Özgür dünyada bu şekilde konuşan liderlerimizin olması bir sorun. Bu çok büyük bir sorun ve İzlandalıların bu konuda çok endişeli olduğunu biliyorum."

ABD ile Ortak Kuzey Viking 2026 tatbikatı İzlanda’da başladı

İzlanda Sahil Güvenliği ev sahipliğinde ve ABD 6. Filosu’nun katılımıyla 18 Ağustos-4 Eylül tarihleri arasında İzlanda’da gerçekleştirilecek tatbikata toplam 10 NATO üyesi ülke katılıyor.

İzlanda ve ABD’nin ev sahibi ve lider ülke konumunda yer aldığı tatbikatın katılımcı üye ülke listesi ise şöyle: İzlanda (ev sahibi), ABD (lider ülke), Belçika, Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, Norveç, İsveç.

İzlanda Ulusal Yayın Kurumu RÚV’dan gazeteciler Ingólfur Bjarni Sigfússon ve Brynja Dögg Friðriksdóttir’in aktardığı habere göre; ABD Avrupa Kuvvetleri Komutanı ve Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Komutanı Alexus Grynkewich, İzlanda'nın stratejik konumunun önemine dikkat çekerek uzun vadede burada asker bulundurmanın ABD ve NATO'nun çıkarlarına olduğunu vurguluyor.

RÚV’un haberinde Grynkewich’in değerlendirmeleri şöyle aktarılıyor:

"Bu nedenle, pozisyonumuzu gözden geçirirken Atlantik'in her iki yakasında da savunmaya kolektif olarak ne gibi katkılarda bulunabileceğimizi düşünmek için gerçek fırsatlar görüyorum. Bence Amerika Birleşik Devletleri'nin, Kuzey Amerika'nın ve İttifak'ın savunması için buradan daha fazlasını yapmaya devam etmekle ilgilendiği açık."

"Kısa vadede ele alınması gereken çeşitli konular var, ancak uzun vadede gerçekten de Arktik bölgesini ve oradaki güvenlik sorunlarını düşünmemiz gerekiyor. Bu, önümüzdeki on yıllarda hepimiz için giderek daha önemli hale gelecek."

Haberin devamında Grynkewich, Başbakan Kristrún Frostadóttir ile geleceğe yönelik planlamayı, bütçeleri ve yaklaşık 20 yıl sonraki senaryo için gerekli altyapıyı göz önünde bulundurarak görüştüklerini ifade ediyor.

NATO ve Amerika Birleşik Devletleri'nin Arktik bölgesini fiilen ihmal ettiğini belirten Grynkewich, değişen koşullar ile güvenlik ve savunma ortamındaki dönüşüm göz önüne alındığında uzun vadeli yatırım ve kalkınmaya kesinlikle ihtiyaç duyulduğunun altını çizerek açıklamasını şöyle sürdürüyor:

"Denizaltı savunma savaşı unsurlarımız olan P-8 uçaklarımız, Keflavík Üssü'nde uzun süredir neredeyse sürekli olarak bulunuyor. Diğer NATO ülkeleri de bu göreve katkıda bulunuyor ve bu görev giderek büyüyor."

"Bence varlık kalıcı olmasa ve askerler burada sürekli olarak konuşlandırılmasa da öngörülebilir gelecekte ABD de dahil olmak üzere ittifak genelinden NATO askerlerinin sürekli rotasyonu olacak. İzlanda stratejik açıdan o kadar önemli bir konumda ki hem tatbikatlar hem de operasyonlar için bu askerlerin burada bulunması kaçınılmaz."

Gelelim konunun bizleri ilgilendiren kısmına: İzlanda’da açılması beklenen ve atanması gerçekleştirilen büyükelçilik sonrasında masada ne kadar olacağımızı zaman gösterecek. Bugüne kadar Nordik politikalar ekseninde masaya mesafeli duruyor oluşumuzun ardından, İzlanda gibi stratejik ve önemi gün geçtikçe artan bir ülkede girişilen diplomatik temsilcilik hamlesinin tesadüf olduğunu düşünmek nahiflik olur.

ABD-Grönland ve İzlanda-AB ilişkilerini ve gelişmelerini okurken Türkiye-İzlanda arasında kurulan ve inşa edilecek olan ilişkileri de denklemin içinde tutmamız gerekiyor.